Dosza Vata – kompendium wiedzy

Ajurweda dzieli ludzi na trzy typy osobowości: Vata, Pitta i Kapha. Rozwijam tę myśl tutaj, polecam również test, który pomoże Tobie ustalić swój ajurwedyjski typ.

Dzisiaj koncentrujemy się na Vata.

Osoby typu Vata to osoby, u których dominuje dosza vata – energia powietrza i wiatru. Sanskryckie słowo vata pochodzi od czasownika va, który oznacza nieść lub poruszać się. Vata jest energią ruchu, zmiany – jak wiatr, z którym jest skojarzona, oraz energią przejrzystości, lekkości, subtelności, eteryczności  – jak powietrze. Jest też energią, z którą kojarzy się suchość, zimno, szorstkość. Te wszystkie cechy energii vata są bardzo widoczne u osób, u których vata dominuje, czyli u osób typu Vata.

Cechy charakterystyczne osób typu Vata:

  • lekkość: szczupła, smukła budowa ciała, cienkie kości, wyraźnie widoczne stawy, ścięgna, żyły, delikatne mięśnie.
  • suchość: sucha skóra, włosy, usta, tendencja do zmarszczek, często zachrypnięty głos, skłonność do zaparć, mało się poci,
  • szorstkość: szorstka, popękana skóra, zwłaszcza na stopach i dłoniach, łamliwe paznokcie, trzeszczące stawy
  • zimno: zimne dłonie i stopy, słabe krążenie, sztywne mięśnie i stawy, nie lubi chłodu, natomiast uwielbia upały i słońce
  • ruch, zmiana: szybki chód i mowa, nieregularny apetyt, ciągła potrzeba zmian, robienie wielu rzeczy na raz, bycie w ciągłym ruchu (nie posiedzi spokojnie), upodobanie do podróży i zmian miejsca pobytu, niestabilność emocji i nastroju, kreatywność, ciągle nowe plany, pomysły i umiejętność zarażania nimi innych osób,
  • subtelność: Vata są osobami bardzo empatycznymi, bardzo tolerancyjnymi, często mają bardzo rozwinięte życie wewnętrzne i duchowe, więc doświadczają „bólu istnienia”, niepokojów, lęków, czasem również braku poczucia bezpieczeństwa, są też niepoprawnymi marzycielami

Zatem, jeśli chcesz wiedzieć, jaka jest osoba typu Vata, wyobraź sobie wiatr – ciągle w ruchu, nieustannie się przemieszcza, szybki, zmienny – może być jak łagodna bryza lub jak huragan. Taka osoba z reguły jest szczupła, smukła, o cienkiej, suchej, chłodnej skórze, wystających kościach i strzelających stawach, ciemnowłosa i ciemnooka, porusza się, myśli i mówi szybko, nie znosi rutyny, tryska energią, nie posiedzi spokojnie, ciągle coś robi,  jest entuzjastycznie nastawiona do życia, bardzo kreatywna, ma ciągle nowe pomysły i potrafi zarazić nimi innych, ale z drugiej strony jest rozrzutna, łatwowierna, bardzo szybko się męczy (bo wydatkuje bardzo dużo energii życiowej będąc w ciągłym ruchu), miewa tzw. słomiany zapał, częste wahania nastroju, jest skłonna do zamartwiania się i myśli destrukcyjnych.

trawa-wiatr1

Jeżeli chodzi o zalecenia dotyczące stylu życia dla poszczególnych ajurwedyjskich typów osób zasada jest prosta – określam ją jako zasadę przeciwieństw. Chodzi o to, że jeśli chcemy żyć w równowadze, nie możemy nasilać w sobie tej doszy, która u nas dominuje. Ponieważ Vata to osoby, u których przeważa energia vata – energia wiatru i powietrza, powinny unikać wszystkiego co wzmacnia energię vata, czyli wszystkiego tego, co ma cechy wiatru i powietrza, bowiem to może doprowadzić do nadmiaru energii vata, a w konsekwencji do złego samopoczucia i innych komplikacji, z chorobami włącznie. Ponieważ Vata to osoby, u których przeważa energia wiatru i powietrza, więc należy je – zgodnie z zasadą przeciwieństwa – „uziemiać”.  Oto ogólne wskazówki, jak to „uziemianie” powinno wyglądać:

  • Vata to osoby, które są w ciągłym ruchu, więc ich wypoczynek powinien być bierny, to powinien być relaks, w spokoju i ciszy. Oczywiście uprawianie sportów i aktywność fizyczna dla zdrowia jest ważna ale w przypadku osób Vata to raczej powinna to być joga niż sporty ekstremalne. Super pomysłem są spacery na łonie natury. A jeśli wysiłek bardzo intensywny, to niech będzie krótkotrwały
  • lubią pracę, która jest ekscytująca, intensywna, twórcza, wymagająca kontaktów z ludźmi lub częstych podróży. Pracują dużo i ciężko, w nienormowanym czasie pracy, np. są doskonałymi przedstawicielami handlowymi. Ale mają tendencję do przepracowywania się. Żeby nie wypaść z równowagi muszą znaleźć czas na odpoczynek i sen, oraz muszą nauczyć się delegowania obowiązków służbowych i ustalania planu dnia, aby zaprowadzić chociaż trochę porządku i opanować chaos, który pojawia się przy nadmiarze pracy
  • powinny unikać zimna i wiatru – przede wszystkim odpowiednio się ubierać, a w wietrzne dni niekoniecznie wychodzić na spacer, bardzo natomiast służy im klimat ciepły i wilgotny (nad morzem, jeziorem) i jeśli nie mogą w takim klimacie mieszkać, powinny chociaż spędzać tak urlop
  • są wrażliwe na różnego rodzaju bodźce wzrokowe, dźwiękowe, więc powinny unikać ich nadmiaru, np. nie słuchać przez dłuższy czas głośnej muzyki, albo nie spędzać zbyt dużo czasu w miejscach typu galerie handlowe,
  • są też bardzo wrażliwe na dotyk, dlatego szczególnie wskazany jest dla nich masaż, ale musi to być masaż delikatny. Osoby typu Vata powinny być masowane, lub masować same siebie (można, można :)) codziennie, to bardzo „uziemiające” i bardzo uspokaja energię vata.
  • sen u takich osób jest lekki, niespokojny, sypiają krótko, dlatego wskazana jest dla nich drzemka w ciągu dnia
  • jako, że są to osoby z natury szczupłe, powinny jeść „uziemiające” cięższe potrawy lub podziemne części roślin – Vata nie przetrwa długo na listkach sałaty 🙂 nie są dla nich wskazane np. chrupki lub popcorn, bo są „powietrzne”, podobnie ma się rzecz z napojami gazowanymi.
    Osoby typu Vata mają słabe trawienie i w związku z tym słaby, nieregularny apetyt. Są szczególnie narażone na zaburzenia trawienia w postaci wzdęć i zatwardzeń, oraz na nietolerancje pokarmowe. Powinny więc szczególnie zwracać uwagę na jedzenie,  jeść w małych ilościach, ale za to częściej. Powinny jeść potrawy ciepłe, pożywne, z tłuszczami (w rozsądnej ilości), warzywa raczej duszone, a jeśli surowe, to skropione olejami roślinnymi, powinny unikać dużego zróżnicowania w ramach jednego posiłku, idealne są dla nich potrawy jednogarnkowe. Powinny unikać strączków (z natury wzdymających), natomiast bardzo służą im wszelkie orzechy i nasiona (bo są oleiste). Jeżeli chodzi o owoce zaleca się z tych słodkich i cięższych gatunkowo typu banan, mango, morele, śliwki, figi, daktyle (ale nie suszone!), a jeśli jabłka – tak popularne u nas – to tylko upieczone lub ugotowane. Dla Vata wskazane są również produkty nabiałowe. Bardzo istotną rolę odgrywają w diecie Vata przyprawy, zwłaszcza te, które regulują trawienie czyli przede wszystkim imbir, cynamon, pieprz, kardamon, goździki, gałka muszkatołowa.
  • ze względu na cechę Vata jaką jest suchość muszą takie osoby zwracać szczególną uwagę na dostarczenie odpowiedniej ilości płynów do organizmu. Poleca się ziołowe herbaty z przyprawami, lassi, wodę – ale ciepłą.

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *